Epoka elżbietańska to najbarwniejszy okres w historii Anglii - czasy królowej-dziewicy i jej zawadiackich dworzan, rozgromienia hiszpańskiej Wielkiej Armady i wyczynów słynnych żeglarzy: Frobishera, Hawkinsa, sir Waltera Raleigh (za sprawą którego Anglicy poznali tytoń z Wirginii), a zwłaszcza sir Francisa Drake'a, który jako drugi człowiek w historii opłynął kulę ziemską. Na okrętach służyli nawet wybitni poeci: sir Philip Sidney i John Donné. W przeciwieństwie do nich William Szekspir wolał zabawiać widzów w londyńskim teatrze Globe. Podczas długiego panowania Elżbiety I (1558 -1603) katolicy wielokrotnie podejmowali próby zdetronizowania jej bądź zamordowania. Przeciw-ko protestanckiej monarchini raz po raz występowali zwolennicy szkockiej królowej Marii Stuart. Dopiero jej ścięcie w 1587 r. oraz rozbicie hiszpańskiej floty inwazyjnej w rok później definitywnie zakończyło katolickie knowania. Następcą Elżbiety I został syn Marii, Jakub I, pierwszy z dynastii Stuartów, ale i na jego panowaniu zaciążyły spory religijne. Wśród protestantów urośli w siłę ekstremiści zwani purytanami. domagający się wprowadzenia czystej (pure) formy religii anglikańskiej i surowego stylu życia, katolicy zaś organizowali równocześnie kolejne spiski. Jeden z nich doprowadził do skazania sir Waltera Raleigh na 13 lat więzienia w londyńskiej twierdzy Tower. Najbardziej znany jest spisek prochowy z 1605 roku, kiedy to Guy Fawkes usiłował wysadzić w powietrze gmach parlamentu. Do dziś na pamiątkę tego wydarzenia co roku 5 listopada w całym kraju organizuje się palenie kukieł Fawkesa. Purytanie nie posuwali się w swych działaniach aż do tak radykalnych czynów, ale również nie cieszyli się zbytnią sympatią króla. Część z nich zdecydowała się opuścić kraj. W 1620 r. niewielka grupa, nazwana potem ojcami pielgrzymami, odpłynęła na pokładzie statku "Mayflower" i w Ameryce Północnej założyła kolonię Nowe Plymouth.